Sualtında Video

Yazı ve Fotoğraflar: Engin Aygün

Unutulmamalıdır ki video kameralar elektronik ve mekanik sistemlerden üretilmişlerdir. Sualtıda bu cihazlar için en acımasız ortamların başında yer alır. Kameraların sualtında problemsiz çalışmaları hem kameramana hemde housingin hazırlanışına bağlıdır. Video kameraları su ortamında artık housinglerle bir bütün olarak düşünmek gerekir. Öncelikle kamera ve housinglerin kullanım kitapcıkları ürün satılırken kullanıcıya verilir. Her iki sistemide anlamak için bu kitapcıkları dikkatlice okumalı ve sonrasında bazı uygulamalara geçmek gerekir. Video kameralar görüntüleri anında ilettikleri için uygulamadaki algılama süresi cok kısadır. Fotograftaki gibi film sonuçlarını bekleme yoktur. Kameralar`` CCD`` den görüntüyü alıp manyetik bantlara ``MPEG`` veya`` FRAME`` olarak kaydederler. Günümüzde kameralar o kadar cok çeşitlenmiştir ki çoğu kimse seçim yapmakta zorlanır. Ancak seçim çok basittir. Bu kameralar ``700X ZOOM`` , Digital Effect`` gibi benzer özelliklerle karşımıza çıkarlar.
Bu özellikler sualtında hiç bir işe yaramadığı gibi kameranında fiyatını yükseltir. Ayrıca en basit bilgisayar programlarında bile bu eklemeleri sonradan daha iyi yapabilirsiniz. Bu yüzden kamera en sade model olmalıdır ve aşağıda yine en sade şekli ile kullanılmalıdır.
Kamera sualtına hazırlanırken kasedin boş ve başa sarılı olduğu görülmeli ve daha önceden baş tarafına kayıt yapılmışsa görüntünün bitiş bölümü belirlenmelidir bu yapılırken kasedin kenarındaki kayıt kilidi açık konuma getirilmelidir. (ambalajından çıkan kasetlerde kayıt bölümü açıkktır). Kamera pilleri tam dolu olmalı, birden fazla pil varsa bunlar işretlenmelidir. Bu işaretleme bazı pillerin iç kısımlarında kırmızı düğme olarak eklenmiştir. Bu kırmızı konumuna getirmemiz pilin o gün kullanıldığını ve diğer pillerle karışmasını önler. Yeni çıkan bazı pillerde arkada ölçüm göstergesi bulunur ve kullanıcıya büyük kolaylık sağlarlar. Kamera housinge yerleştirilmeden önce housingin ilk kullanımda kullanıcı testinden geçmesi tavsiye edilir. Üretici firma test etmiş bile olsa kullanıcı sistemi ilk olarak monte edeceğinden hata yapıp yapmadığı bu test ile ortaya çıkar. Bunu için 8 -10 metreler yeterli olacaktır. Sistemin hazırlandığı yer önemlidir. Öncelikle kum ve sudan uzak durmak gerekir. Elin ve saçların da kuru olması gereklidir. Housing içine birkaç damla su düşmesi sisteme zarar verebilir veya ön camda buğulanmaya sebep olabilir. Ancak tekneye binmeden veya sahile ulaşmadan önce kamerayı hazırlasak bile ikinci kaset ve pili takmak gerekebilir veya farklı bir objektif ile çekim yapmamız planlanmıştır. Sahilde bu işlemi gerçekleştireceksek öncelikle kuru bir ortamda ve zemini örtecek bir havlu yardımı ile ortamı ayarlamalıyız. Kum taneleri bu cihazların ve o-ringlerin baş düşmanıdır. Kamera housinge yerleştirilirken bir hata vardır ki, bu problem oluştuktan sonra bile nedeni çok zor anlaşılır. Kameraların housing içinde tam oturmaması arka kapağın kasıntılı ve tam kapanmaması anlamına gelir. Bu genelde birkaç sebepten oluşabilir. kontrol butonlarının kameraya sürtmesi veya ters dönme sebebiyle kamera tam oturmaz. Kamera objektif önüne adapte edilen geniş açı veya makro mercekler tam takılı değil veya farklı büyüklükte takılmış ise ön bölüme dayanacaktır. Bazen objektif önlerine ince renk filitreleri konsada bu bile sorun olabilmektedir. Bazı housinglerde iç mekanlar çok kısıtlıdır, 1-2mm lik farklılıklar bile sorun teşkil edebilir. Her kamerada elin girdiği bir küçük kemer bulunur. Bu kemer housing içinde oynak olduğundan mekanik kontrollere takılabilir veya bağlantı tokası ön bölüme değebilir. Kameraların mutlaka objektif kapağı da çıkarılmalı housing içine konmamalıdır. Büyük bir oranda kameraların pilleri arka bölümde montelidir ve birkaç boyda ve kapasitede piller bulunur. Bu piller öncelikle housing içinde kullanılabilecek ebatlarda olmalı, orjinal piller dışında yan sanayi pil kullanılacaksa mutlaka aynı ölçüde olduğundan emin olmalısınız. Bu gibi sebepler arka kapağın kapanmasını engeller ve çoğu zaman kasıntılı olarak da olsa kapak kapanır fakat o-ringin gövdeye teması tam olmaz. Dalış tekneleri genelde kalabalık ve yer az olduğundan bu controller gözardı edilir. Her detay adım adım yapılmalı ve kontrol edilmelidir. Dalıcı scuba sistemini hazırladıktan sonra suya girmeden önce kamera sistemini teknedeki Dive mastera vermeli ve sudan teslim almalıdır. Suda teslim almadan önce dalıcı mutlaka önce kendini control etmeli maskesini de yüzünde tutmalıdır. Housing aldıktan sonra sudaki ilk kontrolünü yapmalıdır. Genelde çok yapılan hatalardan birkaç tane sıralayabiliriz. En çok yapılan hata housing suya alırken maskenin yüzde olmaması veya su altında ilk gözle testin yapılamamasıdır. Çünkü kapak hatalı kapanmış ise çok hızlı su alır bu yüzden suya ilk giriş anı çok önemlidir erken mudahale önceki hatayı geç de olsa önleyecektir. Bazı dalıcılar suya girmeden önce tekne arkasına önceden housingi iple suya sarkıtır ve suya girdikten sonra housingi alır, tabi aynı problem kapakta veya herhangi bir yerde sızıntı ihtimali var ise dalıcı suya girene kadar kamera su ile dolabilecektir. Bu yöntemi devamlı kullanan kameramanlar dalış sonunda da sudaki ipe housingi tekrar takarlar ve kendileri tekneye çıkar, ancak nadirende olsa housing suda asılı unutulur ve tekne hareket ettikten sonra sistemin başına her türlü felaket gelebilir. Çok az sayıdaki dalıcıda suya housing ile atlar ve suya ani çarpmadan ötürü gövde BC, regülatör gibi sert objelere çarparak zarar görebilir. Bu yöntem akıntı dalışlarında mutlaka uygulanacaksa sistemin kontrollü olduğundan emin olmalı ve suya bu tür giriş tekniklerini çalışmak gerekir. Su üstündeki kameranın çalışma testini alçalmaya başlamadan tekrar yapmalı, çalıştığından emin olunmalıdır. Dalıcı artık aşağıda çoğunlukla kamera ile ilgilendiğinden scuba emniyeti ikinci planda kalmamalıdır. Aşağıdaki çekim yapılan objelerin çeşitliliği hava ve derinlik gibi kontrollerin yapılmasını engellememelidir. Aynı zamanda yön tayini hareketli objelerin çekimi yapılırken bozulabilir, pusula mutlaka ayarlanmalıdır. Dalıcılar suya atladıktan sonra üstlerindeki konsol ve ahtapot regülatör bağlı oldukları yerden kurtulabilir, bu da zemine yakın yüzüşlerde veya batık dalışlarında hortumların takılmasına sebep olabilir. Bazı çekimler aşağıdan yukarı yapılır ve regülatörden çıkan hava kabarcıkları görüntüye girebilir. Dalıcı bunu engellemek için biraz nefes tutsada, orta suda farkında olmadan yükselmeye geçebilir, çekim iyi olsada aynı şeyi dalıcı için söyleyemeyiz. Bu gibi çekimler kamera monitörü sayesinde daha iyi ve emniyetli olabilmekte, dalıcı uzaktan kadrajı kontrol altında tutarken bir yandan da etrafı daha geniş ve kontrollü görür.
Housing sistemlerini önümüzdeki sayılarda bu ve buna benzer detaylarla daha geniş olarak anlatacağız ancak unutulmaması gereken diğer bir noktada sistemlerin yıllık bakımlarının mutlaka yapılması ve basınç testinin uygulanması şarttır. Bazı sistemlerin kontrol butonları uzun zaman bakım yapılmamış ise gevşeyebilir, aşağıda değişken basınç altında esneyerek o-ringin oynamasına sebep olur ki bu durum gözle muayenede bile ortaya çıkmayabilir. kontrol butonları, kapak ve objektif portları o-ringlerle korunsada uzun vadede üstlerinde ve bünyelerinde kir - toz birikmesi olur, bu da temas eden yüzeylerin azalmasına ve ufak sızıntılara hatta mekanik parçaların kaynamasına sebep olabilir. Bazı durumlarda gevşeyen kontrol butonları yerinden çıkarak basınç nedeni ile mil içeri düşebilir veya zorlanırsa dışarı tamamıyla çıkabilir. Her iki durumda da açıkta kalan boşluk içeri çok hızlı su girmesine neden olacaktır. Dünyada pek çok çeşit housing bulunmaktadır bunlar genelde kaliteli ve çok emniyetli olsalarda kullanım teknikleri yeterli değilse periyodik bakım ve testleri devamlı ertelenmişse en iyi system bile yolda bırakabilir.